قالب وردپرس افزونه وردپرس

آیا جادوگران فرعون ايمان آوردند يا نه؟

آیا جادوگران فرعون ايمان آوردند يا نه؟ يکي از شبهات ديگري کە ملحدين با ولع خاصي دست بە دست مي‌کنند، همين شبهە است اما با يک بار خواندنِ آيات مربوط بە شبهە هم متوجە دروغ‌پراکني و سرگرداني شبهه‌افکنان خواهيد شد. سبحان الله! اين قوم چقدر سرگشتە و حيران هستند؛ براي آنهايي کە طالب حقيقت باشند، همين يک مقالە کافي است تا بدانند کە ملحدين و اسلام‌ستيزان چقدر آنها را سادە لوح فرض مي‌کنند کە چنين مطالبي را برايشان ارائە دادە و بدينوسيلە آنها را بە الحاد و آتئيسم دعوت مي‌نمايند!

بررسِی شبهه افكنان طبق آيات قرآن

ملحدين مي‌گويند در آيات ۱۱۷ الي ۱۲٦ سوره‌ي اعراف آمدە است کە ساحران ايمان آوردند:

و أَوْحَيْنَا إِلىَ‏ مُوسىَ أَنْ أَلْقِ عَصَاکَ  فَإِذَا هِىَ تَلْقَفُ مَا يَأْفِکُونَ(۱۱۷) فَوَقَعَ الحَْقُّ وَ بَطَلَ مَا کاَنُواْ يَعْمَلُونَ(۱۱۸) فَغُلِبُواْ هُنَالِکَ وَ انقَلَبُواْ صَاغِرِينَ(۱۱۹) وَ أُلْقِىَ السَّحَرَةُ سَاجِدِينَ(۱۲۰) قَالُواْ ءَامَنَّا بِرَبّ‏ِ الْعَلَمِينَ(۱۲۱) رَبّ‏ِ مُوسىَ‏ وَ هَرُونَ(۱۲۲) قَالَ فِرْعَوْنُ ءَامَنتُم بِهِ قَبْلَ أَنْ ءَاذَنَ لَکمُ‏ْ  إِنَّ هَاذَا لَمَکْرٌ مَّکَرْتُمُوهُ فىِ الْمَدِينَةِ لِتُخْرِجُواْ مِنهَْا أَهْلَهَا فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ(۱۲۳) لَأُقَطِّعَنَّ أَيْدِيَکُمْ وَ أَرْجُلَکُم مِّنْ خِلَافٍ ثُمَّ لَأُصَلِّبَنَّکُمْ أَجْمَعِينَ(۱۲٤) قَالُواْ إِنَّا إِلىَ‏ رَبِّنَا مُنقَلِبُونَ(۱۲۵) وَ مَا تَنقِمُ مِنَّا إِلَّا أَنْ ءَامَنَّا بَِايَاتِ رَبِّنَا لَمَّا جَاءَتْنَا  رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبرًْا وَ تَوَفَّنَا مُسْلِمِينَ(۱۲٦) الاعراف

و بە موسى وحى کرديم: عصايت را بينداز. ناگهان آنچە را جادوگران بە دروغ بافتە بودند، بە سرعت بلعيد! (۱۱۷) پس حق ثابت شد و آنچە را هموارە جادوگران [بە عنوان سِحر] انجام مي‌دادند، باطل و پوچ گشت. (۱۱۸) پس [فرعونيان‏] در آنجا مغلوب شدند و با ذلت و خوارى بازگشتند. (۱۱۹) و جادوگران [با ديدن آن معجزە عظيم و باطل شدن سِحر خويش‏] بە سجدە افتادند. (۱۲۰) گفتند: [از روى حقيقت‏] بە پروردگار جهانيان ايمان آورديم، (۱۲۱) پروردگار موسى و هارون. (۱۲۲) فرعون گفت: آيا پيش از آنکە من بە شما اجازە دهم بە او ايمان آوريد؟! مسلماً اين توطئە و نيرنگى است کە [شما و موسى‏] در اين شهر برپا کرده‌‏ايد تا مردمش را از آن بيرون کنيد، ولى بە زودى خواهيد دانست. (۱۲۳) قطعاً دست‏ها و پاهايتان را يکى از چپ و يکى از راست جدا مي‌‏کنم، سپس همە شما را بە دار خواهم آويخت. (۱۲٤) گفتند: ما بە سوى پروردگارمان بازمي‌گرديم [بنابراين ترسى از مجازات تو نداريم.] (۱۲۵) و تو ما را جز بە اين سبب بە کيفر نمي‌رسانى کە ما بە آيات پروردگارمان هنگامى کە بە سوى ما آمد، ايمان آورديم. [آن گاە بە دعا روى آوردند و گفتند:] پروردگارا! صبر و شکيبايى بر ما فرو ريز و ما را در حالى کە تسليم [فرمان‏ها و احکامت‏] باشيم، بميران. (۱۲٦)

ملحدين مدعي هستند کە طبق آيات ۸۰ الي ۸۳ سورە يونس، ساحران ايمان نياوردند:

فلَمَّا جَاءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُم مُّوسىَ أَلْقُواْ مَا أَنتُم مُّلْقُونَ(۸۰) فَلَمَّا أَلْقَوْاْ قَالَ مُوسىَ‏ مَا جِئْتُم بِهِ السِّحْرُ  إِنَّ اللَّهَ سَيُبْطِلُهُ إِنَّ اللَّهَ لَا يُصْلِحُ عَمَلَ الْمُفْسِدِينَ(۸۱) وَ يحُِقُّ اللَّهُ الْحَقَّ بِکلَِمَاتِهِ وَ لَوْ کَرِهَ الْمُجْرِمُونَ(۸۲) فَمَا ءَامَنَ لِمُوسىَ إِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِّن قَوْمِهِ عَلىَ‏ خَوْفٍ مِّن فِرْعَوْنَ وَ مَلَايْهِمْ أَن يَفْتِنَهُمْ  وَ إِنَّ فِرْعَوْنَ لَعَالٍ فىِ الْأَرْضِ وَ إِنَّهُ لَمِنَ الْمُسْرِفِينَ(۸۳) 

▫️همين‏کە تمامى جادوگران حاضر شدند، موسى گفت: هر چە در بساط خود داريد، بيندازيد.(۸۰) وقتى هر چە داشتند انداختند، موسى گفت: آنچە شما آورديد، سحر است کە خداوند بە زودى آن را باطل خواهد کرد؛ زيرا کە خداوند کار مفسدين را اصلاح نمي‌نمايد. (۸۱)  و خداوند با کلماتِ خويش، حق را مستمر مي‌سازد، گرچە مجرمين کراهت داشتە باشند. (۸۲) بە موسى ايمان نياوردند جز گروهى از فرزندان قوم او. آنها هم از فرعون و بزرگان او ترس داشتند کە مبادا آنها را گرفتار فتنە و اذيت کنند و البتە فرعون در زمين بلندپروازى و سرکشى داشت و او فردى اسراف‏کار بود. (۸۳)

اولاً در آيات ۱۱۷ الي ۱۲٦ سوره‌ي اعراف، موسي عليە السلام عصايش را انداخت و چيزِ ديگري نفي نشدە است:

و أَوْحَيْنَا إِلىَ‏ مُوسىَ أَنْ أَلْقِ عَصَاکَ  فَإِذَا هِىَ تَلْقَفُ مَا يَأْفِکُونَ (اعراف/۱۱۷)

▫️ و بە موسى وحى کرديم کە عصايت را بينداز. ناگهان آنچە را جادوگران بە دروغ بافتە بودند، بە سرعت بلعيد!

اما در آيات ۸۰ الي ۸۳ سوره‌ي يونس، موسي عليە السلام قبل از انداختن عصا، موعظە مي‌کند: 

فلَمَّا أَلْقَوْاْ قَالَ مُوسىَ‏ مَا جِئْتُم بِهِ السِّحْرُ  إِنَّ اللَّهَ سَيُبْطِلُهُ إِنَّ اللَّهَ لَا يُصْلِحُ عَمَلَ الْمُفْسِدِينَ(۸۱) وَ يحُِقُّ اللَّهُ الْحَقَّ بِکلَِمَاتِهِ وَ لَوْ کَرِهَ الْمُجْرِمُونَ(۸۲)

وقتى هر چە داشتند انداختند، موسى گفت: آنچە شما آورديد، سحر است کە خداوند بە زودى آن را باطل خواهد کرد؛ زيرا کە خداوند کار مفسدين را اصلاح نمي‌‏نمايد. (۸۱)  و خداوند با کلمات خويش حق را محقق مي‌‏سازد گرچە براي مجرمان، ناخوشايند باشد. (۸۲)

ثانياً بحثي از ايمان ساحران نيست بلکە بحث از ايمانِ ذريە (فرزندان) قوم موسي عليە السلام است:

فمَا ءَامَنَ لِمُوسىَ إِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِّن قَوْمِهِ (يونس/۸۳)

بە موسى ايمان نياوردند جز گروهى از فرزندانِ قومِ او.

اين در حالي است کە در سوره‌ي اعراف، بحث، ايمان و سجده‌ي جادوگران است:

و أُلْقِىَ السَّحَرَةُ سَاجِدِينَ(۱۲۰) قَالُواْ ءَامَنَّا بِرَبّ‏ِ الْعَلَمِينَ(۱۲۱) الاعراف

و جادوگران [با ديدن آن معجزە عظيم و باطل شدن سِحر خويش‏] بە سجدە افتادند. (۱۲۰) گفتند: [از روى حقيقت‏] بە پروردگار جهانيان ايمان آورديم، (۱۲۱) 

ثالثا؛ً ساحران اصلاً ترسي از ابراز ايمان خود نداشتند:

قالَ فِرْعَوْنُ ءَامَنتُم بِهِ قَبْلَ أَنْ ءَاذَنَ لَکمُ‏ْ  إِنَّ هَاذَا لَمَکْرٌ مَّکَرْتُمُوهُ فىِ الْمَدِينَةِ لِتُخْرِجُواْ مِنهَْا أَهْلَهَا  فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ(۱۲۳) لَأُقَطِّعَنَّ أَيْدِيَکُمْ وَ أَرْجُلَکُم مِّنْ خِلَافٍ ثُمَّ لَأُصَلِّبَنَّکُمْ أَجْمَعِينَ(۱۲٤) قَالُواْ إِنَّا إِلىَ‏ رَبِّنَا مُنقَلِبُونَ(۱۲۵) الاعراف

فرعون گفت: آيا پيش از آنکە من بە شما اجازە دهم بە او ايمان آوريد؟! مسلماً اين توطئە و نيرنگى است کە [شما و موسى‏] در اين شهر برپا کرده‌‏ايد تا مردمش را از آن بيرون کنيد، ولى بە زودى خواهيد دانست. (۱۲۳) قطعاً دست‏ها و پاهايتان را يکى از چپ و يکى از راست جدا مي‌کنم، سپس همە شما را بە دار خواهم آويخت. (۱۲٤) گفتند: ما بە سوى پروردگارمان بازمي‌‏گرديم [بنابراين ترسى از مجازات تو نداريم.] (۱۲۵)

اما قوم موسي عليە السلام، بە شدت از فرعون مي‌ترسيدند.

فمَا ءَامَنَ لِمُوسىَ إِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِّن قَوْمِهِ عَلىَ‏ خَوْفٍ مِّن فِرْعَوْنَ وَ مَلَايْهِمْ أَن يَفْتِنَهُمْ  وَ إِنَّ فِرْعَوْنَ لَعَالٍ فىِ الْأَرْضِ وَ إِنَّهُ لَمِنَ الْمُسْرِفِينَ(يونس/۸۳)

▫️ بە موسى ايمان نياوردند جز گروهى از فرزندان قوم او. آنها هم از فرعون و بزرگان او ترس داشتند کە مبادا آنها را گرفتارِ فتنە و اذيت کنند و البتە فرعون در زمين بلندپروازى و سرکشى داشت و او فردى اسراف‏کار بود. (۸۳)

رابعاً در آيات ۸۰ الي ۸۳ سوره‌ي يونس عليە السلام، هيچ گفتگويي ميان فرعون و ساحران و يا آن «ذريه» قوم موسي عليە السلام نيامدە است، اما در آيات ۱۱۷ الي ۱۲٦ اعراف، گفتگوي فرعون با ساحران مشهود است.

اين نشان مي‌دهد کە ايمان قوم موسي عليە السلام مخفي بودە و علني صورت نگرفتە است، ولي ايمان ساحران کاملاً علني بودە و مي‌توان گفت کە مراد از {ذرية من قومه}، گروهِ قليلي است و مراد از قوم هم، خودِ بني اسرائيل نيست کە موسي عليە السلام آنها را از شر فرعون نجات داد، بلکە مراد قومِ فرعون است، زيرا موسي عليە السلام مأمور بە ابلاغ دين بە فرعون هم شدە است، در نتيجە بر اين اساس، مراد از اين بخش از آيه، افرادي چون زن فرعون، مؤمن آل فرعون و… مي‌باشد. همچنين بر اساس تفسيرِ ديگري کە از مجاهد و بعضي ديگر از کبار مفسرين نقل شده، مراد از ذريه، ذريه‌ي قوم بني اسرائيل است کە در نسل‌هاي بعدي بە نبوت موسي عليە السلام ايمان آورده‌اند، بر خلاف ديگران کە بە او کافر شدند.

نتيجه گیری

ساحران بدون هيچ ترسي در مقابل فرعون، بە آيين موسي عليە السلام ايمان آوردە و سجدە بردند، حتي با وجود تهديد، از ايمان خود رجوع نکردند. آيات ۱۱۷ الي ۱۲٦ سورە الاعراف، تصويري از ايمان و سجدە ساحران بە صورت آشکار است و آيات ۸۰ الي ۸۳ سورە يونس، تصويري از ايمان مخفي و همراە با ترس فرزندان قوم موسي عليە السلام است.

همچنين در آيات ۸۰ الي ۸۳ سوره‌ي يونس، کە موسي عليە السلام هنوز عصايش را نينداختە بود، بە وسيله‌ي موعظە و گفتگو با فرعون و خاندانش و ساحران و قوم بني اسرائيل مي‌خواست آنها را دعوت نمايد و در اين موعظە فقط تعدادي از فرزندان قومش بە او ايمان آوردند کە آنها هم جرأت بيان ايمان خود را نداشتند، زيرا از فرعون مي‌ترسيدند؛ اما بعد از آنکە موسي عليە السلام بە وحي الهي عصايش را انداخت و تمام سِحرِ ساحران را بلعيد، ساحران با ايمانِ کامل و بدون هيچ ترسي، ايمانِ خود را ابراز نمودند. پس ايمان آوردن ساحران بعد از ايمان آوردن ذريە (فرزندان) قوم موسي عليە السلام بودە و اين دو تصوير از هم جدا بودە و يکي در اثر موعظە و مخفي بودە در ابتدا (فرزندان قوم) و يکي ديگر در اثر معجزە و آشکار بودە در پايان (ساحران)، همچنين بر اساس دو تفسيرِ ديگري کە در انتها ذکر شد، باز هم تناقضي در ميان نخواهد بود.

والسلام عليکم ورحمة اللە وبرکاته

محمّد عزيز فتحي؛ 22 جمادي الثاني 1441 هجري قمري؛ 27 بهمن 1398 هجري شمسي؛ سنندج

درباره ی ماموستا ایوب رزم

مطلب پیشنهادی

ولنتاین سراب عشق

ولنتاین سراب عشق

ولنتاین سراب عشق : عشق پیدا شد و آتش به همه عالم زد، آنکه بر …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *